Home Office, brytyjskie ministerstwo spraw wewnętrznych, ogłosiło 12 października 2026 r., że usunęło zaległości w podejmowaniu ostatecznych decyzji dotyczących ofiar współczesnego niewolnictwa. Nie oznacza to jednak, że rozstrzygnięto wszystkie sprawy: według danych resortu na 30 września na decyzję nadal oczekiwało 6 277 spraw.
W komunikacie Home Office porównano tę liczbę ze szczytowym poziomem 31 101 spraw w 2023 r. Ministerstwo określa spadek jako 80-procentowy i przedstawia go jako realizację zobowiązania z 2024 r., gdy zapowiedziano usunięcie zaległości w ciągu dwóch lat. Nie wyjaśnia jednak, jak definiuje zaległości ani gdzie przebiega granica między sprawami zaległymi a bieżącymi. Deklarację resortu należy więc odróżnić od informacji o liczbie postępowań wciąż oczekujących na zakończenie.
Co oznacza ostateczna decyzja
Sprawy te są rozpatrywane w ramach National Referral Mechanism (NRM), czyli brytyjskiego systemu identyfikacji i wspierania potencjalnych ofiar współczesnego niewolnictwa. Decyzja określana jako conclusive grounds jest ostatecznym rozstrzygnięciem, na podstawie wszystkich dostępnych dowodów, czy dana osoba zostaje uznana za ofiarę.
Według Home Office szybsze rozstrzygnięcia mają skracać oczekiwanie ofiar na uznanie ich statusu. Resort wskazuje również na konsekwencje dla egzekwowania przepisów imigracyjnych: w przypadku osób bez prawa pobytu zakończenie postępowania ma usuwać przeszkodę w wykonaniu wydalenia. To opis celu działań ministerstwa, a nie dane o liczbie wydaleń przeprowadzonych dzięki szybszym decyzjom.
Zmiany w przepisach i projekt ustawy
Ogłoszeniu towarzyszy przypomnienie o zmianie Immigration Rules, czyli brytyjskich przepisów imigracyjnych. Osoby posiadające wizę Skilled Worker, przeznaczoną dla pracowników wykwalifikowanych, które zostały uznane za ofiary współczesnego niewolnictwa, mogą pracować dla dowolnego pracodawcy przez pozostały okres ważności wizy. O tym rozwiązaniu pisaliśmy szerzej w artykule „Skilled Worker: uznane ofiary niewolnictwa mogą odejść od sponsora”.
Home Office odwołuje się także do Immigration and Asylum Bill — projektu ustawy imigracyjnej i azylowej. Według resortu obejmuje on zabezpieczenia dla ofiar, ograniczenie nadużyć, wzmocnienie uprawnień organów ścigania oraz obowiązków przedsiębiorstw i instytucji publicznych dotyczących przeciwdziałania wyzyskowi w łańcuchach dostaw. Są to rozwiązania opisane w projekcie, nie należy ich utożsamiać z już obowiązującymi przepisami.
Najważniejszą informacją dla osób oczekujących na rozstrzygnięcie pozostaje zatem znaczny spadek liczby nierozpatrzonych spraw, ale nie ich całkowite zakończenie. Podane 6 277 spraw to stan na koniec września, a nie na dzień publikacji komunikatu.
