Spis treści
Wyższe stawki płacy minimalnej od kwietnia 2027 r., jednorazowe 100 funtów na energię dla części gospodarstw w Anglii i utrzymanie limitu wpłat na gotówkowe ISA — to jedne z zapowiedzi pierwszego budżetu kanclerza Johna Healeya, przedstawionego 28 października 2026 r. Pakiet obejmuje również przedłużenie obniżki akcyzy paliwowej i zerowego VAT na energię elektryczną dla gospodarstw domowych. Nie wszystkie rozwiązania obejmą jednak mieszkańców poszczególnych części UK na tych samych zasadach.
Ogłoszenia budżetowe dotyczą przede wszystkim kolejnych miesięcy. Nie oznaczają, że wszystkie zmiany już obowiązują: część wymaga jeszcze wdrożenia, a podwyżki stawek minimalnych zaplanowano dopiero na kwiecień przyszłego roku.
Płaca minimalna: 13,21 funta dla pracowników od 21. roku życia
Według komunikatu rządowego National Living Wage, czyli ustawowa stawka minimalna dla uprawnionych pracowników od 21. roku życia, ma wzrosnąć o 3,9 proc., do 13,21 funta za godzinę. Jak podaje BBC, nowa stawka ma obowiązywać od kwietnia 2027 r.
W tym samym terminie minimalne wynagrodzenie dla osób w wieku 18–20 lat ma wzrosnąć do 11,27 funta za godzinę. Dla pracowników w wieku 16–17 lat oraz praktykantów spełniających warunki stosowania stawki dla praktykantów zapowiedziano 8,31 funta. Nie jest to zatem zapowiedź podwyżki dla wszystkich zatrudnionych — chodzi o ustawowe minima właściwe dla określonych grup pracowników.
100 funtów na energię, ale nie w całym UK
BBC informuje, że od stycznia 2027 r. gospodarstwa domowe w Anglii zajmujące lokale w przedziałach A–D podatku lokalnego council tax mają otrzymać jednorazową płatność Household Energy Payment w wysokości 100 funtów. Pieniądze mają trafiać bezpośrednio na konta bankowe, a ich finansowanie ma pochodzić z dodatkowego opodatkowania banków.
To rozróżnienie terytorialne jest istotne: zapowiedzianej płatności nie należy traktować jako jednakowego świadczenia dla wszystkich gospodarstw w Wielkiej Brytanii. Według BBC Szkocja, Walia i Irlandia Północna otrzymają odpowiednie finansowanie, ale ich administracje same zdecydują, czy wprowadzić analogiczną pomoc.
Osobno rząd zapowiedział przedłużenie zerowej stawki VAT na energię elektryczną dla gospodarstw domowych do 30 czerwca 2027 r. Rozwiązanie dotyczy prądu, a nie wszystkich składników rachunków energetycznych. W komunikacie znalazła się także zapowiedź zniesienia 4-procentowego cła na naftę opałową.
Paliwa i oszczędności: utrzymanie dotychczasowych limitów i stawek
Obniżka akcyzy paliwowej o 5 pensów ma zostać przedłużona do 30 czerwca 2027 r. Jak podaje BBC, stawka dla benzyny i oleju napędowego pozostanie na poziomie 52,95 pensa za litr. Jest to zapowiedź utrzymania obniżonego podatku, a nie dodatkowego cięcia ceny paliwa na stacjach.
Dla oszczędzających ważna jest decyzja dotycząca cash ISA — gotówkowych rachunków oszczędnościowych objętych ulgą podatkową. Według BBC rząd wycofał plan obniżenia od kwietnia 2027 r. rocznego limitu wpłat dla osób poniżej 65. roku życia z 20 tys. do 12 tys. funtów. Limit ma pozostać na poziomie 20 tys. funtów.
BBC informuje również o planie utworzenia Starter ISA dla osób rozpoczynających inwestowanie. Nie podano jednak szczegółowych warunków ani daty uruchomienia tego rozwiązania, więc na razie jest to zapowiedź nowego produktu, a nie dostępna oferta.
Praktyczne znaczenie budżetu będzie zależało od sytuacji gospodarstwa domowego: wieku i poziomu wynagrodzenia pracowników, miejsca zamieszkania oraz sposobu korzystania z energii i oszczędzania. Najważniejsze terminy to styczeń 2027 r. dla zapowiedzianej płatności energetycznej w Anglii, kwiecień dla nowych stawek minimalnych oraz koniec czerwca dla przedłużanych rozwiązań dotyczących prądu i paliw.
