Spersonalizowana szczepionka podawana razem z immunoterapią zmniejszyła w badaniu ryzyko nawrotu czerniaka lub śmierci o 42% w porównaniu z samą immunoterapią i placebo — informuje BBC. W badaniu uczestniczyło 1137 dorosłych po operacyjnym usunięciu guza. Wyniki są obiecujące, ale preparat pozostaje eksperymentalny, a ocena jego wpływu na całkowite przeżycie pacjentów wymaga dłuższej obserwacji.
Wszyscy uczestnicy otrzymywali Keytrudę, lek immunoterapeutyczny. Około dwóch trzecich dostawało dodatkowo badaną szczepionkę Intismeran, a pozostali placebo. To ważne rozróżnienie: wyniki dotyczą dodania szczepionki do immunoterapii, a nie stosowania jej samodzielnie.
Według relacji BBC połączenie leków zmniejszyło również ryzyko rozprzestrzenienia się czerniaka o 38% w ciągu dwóch lat. W pracach uczestniczył zespół Addenbrooke’s Hospital w Cambridge, w tym onkolożka prof. Pippa Corrie.
Szczepionka dopasowana do guza pacjenta
Intismeran wykorzystuje technologię mRNA oraz informacje uzyskane z guza konkretnego pacjenta. Ma w ten sposób ukierunkować odpowiedź układu odpornościowego przeciw komórkom nowotworowym. Jest więc terapią opracowywaną indywidualnie, a nie szczepionką profilaktyczną podawaną zdrowym osobom, by zapobiec zachorowaniu.
Podana redukcja o 42% odnosi się do łącznego ryzyka dwóch zdarzeń: nawrotu choroby lub zgonu. Nie oznacza, że szczepionka zapobiegła wszystkim nawrotom ani że ryzyko spadło o 42 punkty procentowe. BBC nie podaje bezwzględnych częstości tych zdarzeń, więc na podstawie tej relacji nie można określić, ilu dodatkowych pacjentów uniknęło nawrotu lub śmierci dzięki dołączeniu preparatu.
Obiecujące wyniki, ale jeszcze nie rutynowe leczenie
Niezwiązany z badaniem prof. Alan Melcher z Institute of Cancer Research w Londynie ocenił wyniki jako bardzo obiecujące. Zwrócił jednak uwagę na potrzebę dalszej obserwacji. Badanie ma być kontynuowane, aby można było lepiej ocenić długoterminowe efekty, w tym wpływ terapii na przeżycie całkowite.
Dla pacjentów w Wielkiej Brytanii istotna pozostaje kwestia ewentualnej dostępności leczenia. Rozmowy producentów z regulatorami nie oznaczają dopuszczenia preparatu do stosowania ani ustalenia terminu jego udostępnienia. Według BBC szersze wykorzystanie w NHS, brytyjskiej publicznej służbie zdrowia, będzie zależało również od kosztów indywidualnej analizy guza i produkcji szczepionki.
Producenci, MSD i Moderna, informują także o badaniach tego podejścia w innych nowotworach, między innymi nerki, pęcherza i płuca. Wynik uzyskany u pacjentów z czerniakiem nie dowodzi jednak skuteczności terapii w tych chorobach — każda z nich wymaga odrębnej oceny.
